Doğru Diş Fırçası Seçimi ve Doğru Fırçalama

Diş hekimi tarafından farklı bir fırça önerilmediği müddetçe küçük başlı, sık kıllı, kıl uçları yuvarlatılmış, düz kesimli kıl demetleri olan, yumuşak veya orta sert fırçalar seçilmelidir. Böylece dişler arasına ve ağzın bütün bölgelerine erişip temizleyebilmek kolay olur. Ortalama 3 ayda bir fırçanın değiştirilmesi tavsiye edilir. Diş fırçası ile hem dişler hem de dişetleri temizlenmelidir. Fırça ıslatılmamalıdır ve macun nohut tanesi kadar miktarda kullanılmalıdır.

Fırçalama işlemi, fırça kıllarının yarısı diş yüzeyinde, diğer yarısı dişeti yüzeyinde konumlandırıldıktan sonra fırça başı 45 derece eğimlendirilerek, aşırı kuvvet uygulamadan, fırça başını yerinden kaldırmadan ve belli bir sıra takip edilerek yapılmalıdır.

Sadece kılları hareket ettirerek minik yuvarlak dairesel hareketlerle bakterilerin biriktiği bu bölgeleri etkili olarak temizlemek mümkündür. Dişler ve dişetleri günde 2 kez (sabah kahvaltıdan ve akşam yemekten sonra) fırçalanarak temizlenmelidir. Fırçalama süresi ortalama 3 dakika olmalıdır. Sert ve yanlış fırçalama tekniği (sağ-sol hareketler) ile dişeti çekilmesi, diş yüzeyinde madde kayıpları ve hassasiyet oluşmakta, ayrıca tam temizlik etkisi sağlanamadığından çürük ve dişeti hastalıkları önlenememektedir.

Arayüz Temizliği
 
Fırçalama işlemi ile dişlerin ön-arka-çiğneme yüzeyleri temizlenirken yan yuzleri temizlenememektedir. Bu yüzeylerin temizliği ancak dişipi kullanımı ile gerçekleştirilebilir. Arayüz fırçası ve ağız duşu kullanımı dişipine yardımcı araçlardır ve dişipinin yerini tutmazlar. Dişipi kullanımı, fırçalama işleminden sonra tercihen akşamları günde bir kez yapılmalıdır. Kullanımı sırasında dişipi arayüzdeki dişetini zedelemeden yavaşca yerleştirilmeli ve dişetinin içinden çiğneyici yüze doğru aşağı yukarı hareketlerle temizleme işlemi gerçekleştirilmelidir.

Dil Temizliği
 
Dil sırtı, mikrobiyal dental plak ve yiyecek artıklarının yerleşip birikmesi için elverişli bir ortamdır. Hem mikroorganizmaları, hem de ağız kokusunu azaltmak için mutlaka “dil fırçası” veya “dil kazıyıcısı” ile dil sırtı arkadan öne doğru çekme hareketi uygulanarak her gün temizlenmelidir.

Ağız gargaraları: İçerdikleri maddelere göre ağızda (özellikle fırçanın ulaşamadığı yerlerde) bulunan mikroorganizmaların aktivasyonunu engeller, ağızda mevcut bakteri sayısını azaltır ve buna bağlı olarak ağız kokusunu ortadan kaldırırlar.Ancak unutmayın ağzı çalkalamak,bakteri plağını yerinden oynatmaz. Ağız gargaraları diş fırçalamanın ve diş ipi kullanımının yerini tutamaz, sadece artı bir koruma ve bakım yöntemidir.

Diş arası fırçaları: Diş araları ile köprü altlarını temizlemekte kullanılan özel yapılı fırçalardır.

Bebeklerde Ağız Bakımı

Diş hekimi ile ilk randevunun, ilk süt dişinin çıkmasından sonra yaklaşık 6 ay sonra ya da en geç 1 yaşına kadar gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Ancak böyle olursa, diş hekimi çocuğu takibe alabilir, yanlış beslenme alışkanlıkları konusunda aileyi uyarabilir ve çürükten koruyucu uygulamalar hakkında aileyi bilgilendirebilir. Olaşabilecek çürük lezyonlarının erken tedavisi için bu ziyaretlerin 6 aylık aralarla sürdürülmesi önem taşır. Uygulanacak tedavilere, dişlerin sürme ve düşme zamanları göz önünde bulundurularak karar verilmelidir.

Diş çürüğü anneden çocuğa bulaşabilecek bakterilerin oluşturabileceği bir hastalıktır. Bu nedenle çocuğun biberonu ya da mama kaşığını annenin kendi ağzında deneyerek soğutması, bebeğini ağız çevresine yakın yerlerden öpmesi diğer hastalıklar kadar diş çürüğünün de bulaşmasına neden olur.

Çocuklarda Ağız Bakımı

Çocuklarda diş temizliğine ilk dişin sürmesiyle yani ağızda yerini almasıyla başlanmalıdır.Bu dönemde dişlerin temizliği diş macunu kullanılmadan steril gazlı bezlerle Anne-Baba tarafından yapılmalıdır.2,5-3 yaşında süt dişlerinin bitmesini takiben fırça ve macun kullanımına geçilebilir.Okul öncesi çocuklarda diş fırçalama için bir teknik uygulatmak çok zordur.Bu yaşlarda önemli olan,çocuğa diş fırçalama alışkanlığı kazandırmaktır.Çocuklar diş fırçalarken çoğu zaman dişlerin görünen yada kolay ulaşılan yüzlerini fırçalar.Oysa çürüklerin önlenmesi için dişlerin ara yüzleri ve çiğneyici yüzeylerini çok daha iyi temizlemek gerekir.Bu nedenle fırçalamadan sonra Anne- Babanın kontrolü iyi olur.Çocuğun ağız büyüklüğüne uygun,yumuşak ve naylon kıllardan üretilmiş diş fırçaları kullanılmalıdır.

 

Özel Ordu Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği